■ منظور از نهي و بازدارندگي نماز از گناه در آیه:« إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى‏ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَر» چیست؟

پاسخ: مفسرين در خصوص منظور اين آيه مبني بر اينكه نماز انسان را از فحشا و منكر باز مي دارد، پاسخ هاي متعددي را مطرح نموده اند كه در اينجا برخي از آنها را ذكر مي نمائيم:
الف – نهي نماز از فحشا و منكر نهي تشريعي است نه تكويني
از برخي روايات استفاده مي شود كه خود نماز انسان را بصورت تشريعي از فحشا و منكر نهي مي كند و انسان هم مي تواند منهيات نماز را اطاعت كند و هم مي تواند اطاعت نكند كما اينكه در روايتي از پيامبر خدا ( صل الله عليه و آله نقل شده:« لَا صَلَاةَ لِمَنْ لَمْ يُطِعِ الصَّلَاةَ وَ طَاعَةُ الصَّلَاةِ أَنْ تَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاءِ وَ الْمُنْكَر» ؛« كسى كه اطاعت فرمان نماز نكند نمازش نماز نيست، و اطاعت نماز آن است كه نهى آن را از فحشاء و منكر به كار بندد» از همين رو برخي مفسرين گفته اند: نماز مانند يك انسانى كه ديگرى را از فحشاء و منكرات نهى مى‏كند، به شخص نمازگزار مى‏گويد: زنا مكن، ربا مخور، دروغ مگو، و... و ليكن همان طور كه در آن انسان لازمه نهى اين نيست كه شنونده گوش هم بدهد، و از گفته او منتهى هم بشود، در نماز نيز چنين است، يعنى نماز مرتب به نمازگزار مى‏گويد كه چنين و چنان مكن، و ليكن لازمه اين نهى اين نيست كه نمازگزار ( بطور تكويني ) منتهى هم بشود، و از آن كارها دست بردارد. مگر نهى نماز از نهى خدا مهم‏تر و مؤثرتر است، خداى تعالى در آيه شريفه« إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الْإِحْسانِ وَ إِيتاءِ ذِي الْقُرْبى‏ وَ يَنْهى‏ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ» ، به عدل و احسان و صله رحم امر مى‏كند، و از فحشاء و منكر نهى مى‏فرمايد، و با اين حال مردم هم چنان نافرمانى‏اش مى‏كنند، و نهى او باعث بازدارندگي مردم نمى‏شود، نهى نماز هم مثل آن است
ب – بالاخره نماز انسان را از گناه باز مي دارد و لو در آينده
برخي مفسرين با استناد به داستان جواني از انصار كه با رسول خدا نماز مي خواند و مرتكب فحشا مي شد و پيامبر فرمود: بالاخره روزى نمازش او را از ارتكاب فواحش نهى مى‏كند و چيزى نگذشت كه او توبه كرد. چنين گفته اند كه معناى آيه اين است كه نماز در آينده صاحبش را از فحشا و منكر باز مى‏دارد. هر چند هم اكنون گرفتار گناه و معاصي باشد.
ج – اين بازدارندگي بواسطه رعايت احكام قبولي و صحت نماز
نمازگزار ناچار است كه بخاطر صحّت نماز و يا قبول شدن آن، يك سرى دستوراتِ دينى را مراعات كند ( از جمله غصبي نبودن لباس و مكان نماز، طهارت بدن، عدم شرب خمر و... ) كه رعايت آنها خود زمينه اى قوى براى دورى از گناه و زشتى است. آرى كسى كه لباس سفيد بپوشد، طبيعى است كه روى زمينِ آلوده و كثيف نمى نشيند.
د- اين بازدارندگي بواسطه شكل گرفتن ملكه پرهيز از فحشاء و منكر در انسان مي باشد
علامه طباطبايي در تفسير اين آيه بيان داشته: ( از آنجا كه ) نماز مشتمل است بر ذكر خدا، و اين ذكر، اولا ايمان به وحدانيت خداى تعالى، و رسالت و جزاى روز قيامت را به نمازگزار تلقين مى‏كند، و به او مى‏گويد كه خداى خود را با اخلاص در عبادت مخاطب قرار داده و از او استعانت بنما، و درخواست كن كه تو را به سوى صراط مستقيم هدايت نموده، و از ضلالت و غضبش به او پناه ببر.
و ثانيا او را وادار مى‏كند بر اينكه با روح و بدن خود متوجه ساحت عظمت و كبريايى خدا شده، پروردگار خود را با حمد و ثنا و تسبيح و تكبير ياد آورد، و در آخر بر خود و هم مسلكان خود و بر همه بندگان صالح سلام بفرستد.
علاوه بر اين او را وادار مى‏كند به اينكه از حدث (كه نوعى آلودگى روحى است)، و از خبث يعنى آلودگى بدن و جامه، خود را پاك كند، و نيز از اينكه لباس و مكان نمازش غصبى باشد، بپرهيزد، و رو به سوى خانه پروردگارش بايستد.
پس اگر انسان مدتى كوتاه بر نماز خود پايدارى كند، و در انجام آن تا حدى نيت صادق داشته باشد، اين ادامه در مدت كوتاه به طور مسلم باعث مى‏شود كه ملكه پرهيز از فحشاء و منكر در او پيدا شود، به طورى كه اگر فرضا آدمى شخصى را موكل بر خود كند، كه دائما ناظر بر احوالش باشد، و او را آن چنان تربيت كند كه اين ملكه در او پيدا شود و به زيور ادب عبوديت آراسته گردد، قطعا تربيت او مؤثرتر از تربيت نماز نيست، و به بيش از آنچه كه نماز او را دستور مى‏دهد دستور نخواهد داد، و به بيش از آن مقدار كه نماز به رياضت وادارش مى‏كند وادار نخواهد كرد.
1394/10/5 ساعت 11:30
کد : 203
لینک مطلب

■ با سلام و تحیت حدود یکسال اخیرکه در مساجد مختلف در نماز جماعت شرکت کردیم (برخلاف سالهای قبل) یک دعای چند بخشی بین نماز(و گاها در پایان نماز جماعت) خوانده می شود که حدود 7 جمله عربی است و یکی از جملات « و زَوِّجْنَا مِنَ اَلْحُورِ اَلْعِينِ» است. بنده اطلاع دقیقی از سند این دعا و ضرورت قرائت آن در بین نماز جماعت ندارم ولیکن شیوع قرائت این دعا در مساجد و ضرورت یا عدم ضرورت خواندن آن در بین این همه دعا و آثار مثبت؟ یا منفی که می تواند در بین خانواده ها (پس از مباحثه و مشاجره احتمالی) داشته باشد شاید بهتراست مورد بررسی و مداقه قرار بگیرد. قطعا این دعا برگرفته از آیات و احادیث می باشد ولیکن آیا نافع است امروزه در بین نماز جماعت قرائت شود؟ خواهشمند است به بنده پاسخ دهید. مدرس دانشگاه

با سلام این فراز در دعاهای متعددی آمده است و در کتب مورد تایید نیز ثبت شده است از جمله در :"مصباح المتهجد و سلاح المتعبد ؛ ج‏2 ؛ ص429"، "إقبال الأعمال (ط - القديمة) ؛ ج‏1 ؛ ص166" و "إقبال الأعمال (ط - القديمة) ؛ ج‏1 ؛ ص166" دعاها و فرازهای آن مانند ...

■ اگر مراد از وضو گرفتن، طهارت ظاهري است؟ چرا انسان بعد از استحمام و تميز شدن بدن بايد براى نماز وضو بگيرد؟

اگر چه استحمام نيز مانند وضو باعث نظافت و طهارت ظاهري بدن مي شود اما - همانگونه كه در پاسخ به فلسفه وضو گفته شد - وضو تنها براي تميز شدن ظاهر بدن نيست، بلكه اين عمل علاوه بر طهارت ظاهري در طهارت باطني انسان نيز نقش ايفا مي كند و از همه بالاتر به عنوا ...

■ چگونه حال و حوصله و توان انجام يك نماز مستحب 50 يا100 ركعتي را كسب كنم و حال آنكه حتي حال و حوصله 2ركعت آن را هم نداريم؟!

قبل از پاسخگويي به سؤال بايد بگوئيم كه در اسلام آنگونه كه در سوال آمده يك نماز 50 يا 100 ركعتي نداريم بلكه تمامي نمازهاي مستحبي به غير از موارد انگشت شماري كه چهار ركعتي و يا يك ركعتي مي باشند، مابقي دو ركعتي هستند و اگر هم گفته مي شود مثلا نماز شب ...
درباره ما
با توجه به نیازهای روزافزونِ ستاد و فعالان ترویج اقامۀ نماز، به محتوای به‌روز و کاربردی، مربّی مختصص و محصولات جذاب و اثرگذار، ضرورتِ وجود مرکز تخصصی در این حوزه نمایان بود؛ به همین دلیل، «مرکز تخصصی نماز» در سال 1389 در دلِ «ستاد اقامۀ نماز» شکل گرفت؛ به‌ویژه با پی‌گیری‌های قائم‌مقام وقتِ حجت الاسلام و المسلمین قرائتی ...
ارتباط با ما
مدیریت مرکز:02537841860
روابط عمومی:02537740732
آموزش:02537733090
تبلیغ و ارتباطات: 02537740930
پژوهش و مطالعات راهبردی: 02537841861
تولید محصولات: 02537841862
آدرس: قم، خیابان شهدا (صفائیه)، کوچۀ 22 (آمار)، ساختمان ستاد اقامۀ نماز، طبقۀ اول.
پیوند ها
x
پیشخوان
ورود به سیستم
لینک های دسترسی:
کتابخانه دیجیتالدانش پژوهانره‌توشه مبلغانسایت نوجوانآموزش مجازی نمازشبکه مجازی نمازسامانه اعزاممقالات خارجیباشگاه ایده پردازیفراخوان های نماز