ارائه توسط ستاد اقامه نماز
نماز در نگاه امیرالمؤمنین علی علیهالسلام، صرفاً یک عبادت فردی یا مجموعهای از اذکار و حرکات ظاهری نیست، بلکه ستون شخصیت انسان و سازوکار تربیت روانی و اجتماعی اوست. از منظر امام علی(ع)، نماز نقشی بنیادین در ایجاد آرامش روانی، تعادل هیجانی و استحکام روابط انسانی ایفا میکند؛ نقشی که اگر درست فهم و اجرا شود، میتواند خانواده و جامعه را از درون اصلاح کند.
امیرالمؤمنین(ع) در وصیت مشهور خود میفرمایند: «اللهَ اللهَ فِی الصَّلاهِ فَإِنَّهَا عَمُودُ دِینِکُمْ»؛ نماز ستون دین شماست. این تعبیر نشان میدهد که نماز تنها یک تکلیف عبادی نیست، بلکه پایهای است که بنای اخلاق، خانواده و اجتماع بر آن استوار میشود. نماز، با قرار دادن انسان در موضع «عبد»، خودمحوری، کبر و سلطهجویی را مهار میکند و زمینه فهم، مدارا و آرامش در روابط خانوادگی را فراهم میسازد.
از سوی دیگر، نماز ابزار تنظیم هیجانات درونی است. در سیره علوی، خشوع در عبادت نشانه انسان متعادل و آرام است. کسی که در نماز به حضور قلب میرسد، در زندگی نیز کمتر دچار رفتارهای واکنشی، خشمهای انفجاری و اضطرابهای مزمن میشود. امام علی(ع) تأکید دارند که ارزش نماز به میزان حضور قلب در آن است و عبادت بیتوجه، هرچند طولانی، اثر تربیتی و آرامبخش ندارد.
در نگاه علوی، نماز پناهگاه انسان در دل بحرانهاست، نه راهی برای فرار از مشکلات. امیرالمؤمنین(ع) در سختترین شرایط سیاسی، اجتماعی و عاطفی، نماز را نقطه اتکای درونی خود قرار میدادند. ایشان یاد خدا را «داروی بیماریهای جان» میدانند و معتقدند عبادت آگاهانه، انسان را از درون نیرومند میسازد؛ بهگونهای که بتواند بحران را مدیریت کند، نه اینکه از آن بگریزد.
در تربیت دینی خانواده و نسل جوان نیز، امام علی(ع) با تحمیل عبادت مخالف است. نماز زمانی در دل کودک و نوجوان ریشه میدواند که والدین الگوی عملی باشند، عبادت با محبت همراه شود و معنا و فلسفه نماز برای ذهن جوان روشن گردد. در نهایت، از منظر امام علی(ع)، بهترین نماز، نمازی است که انسان را برای زندگی مسئولانهتر، اخلاقیتر و آرامتر آماده کند؛ نمازی که ستون دین است، چون ستون شخصیت انسان است.
مقاله کامل در پیوست مشاهده کنید.
