■ به چه نمازي، نماز خاشعانه و با حضور قلب گفته مي شود؟ اگر کسی نماز را بدون حضور قلب بخواند اشکال دارد؟

پاسخ: از مهمترين توصيه هاي معصومين عليهم السلام براي نماز اين است كه نماز با حضور قلب و خشوع كامل اقامه گردد.
رسول خدا - صلي الله عليه وآله – در اهميت خشوع در نماز فرموده اند:« تُكْتَبُ الصَّلَاةُ عَلَى أَرْبَعَةِ أَسْهُمٍ سَهْمٌ مِنْهَا إِسْبَاغُ الْوُضُوءِ وَ سَهْمٌ مِنْهَا الرُّكُوعُ وَ سَهْمٌ مِنْهَا السُّجُودُ وَ سَهْمٌ مِنْهَا الْخُشُوع» ؛« نماز بر چهار بخش واجب شده: يك سهم از آن گرفتن وضوي كامل؛ بخشي از آن ركوع؛ بخشي از آن سجود و بخشي از آن خشوع است». در روايت ديگري حضرت علي عليه السلام با تاكيد بر اين مساله فرموده اند:« لِيَخْشَعِ الرَّجُلُ فِي صَلَاتِهِ فَإِنَّ مَنْ خَشَعَ قَلْبُهُ لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ خَشَعَتْ جَوَارِحُهُ فَلَا يَعْبَثْ بِشَيْ‏ء» ؛« مرد بايد در نماز خود خاشع باشد، پس وقتي قلبش براي خدا خاشع شد، اعضاء و جوارحش نيز خاشع است، با چيزي (در حال نماز) بازي نمي كند.»
« خشوع»، حالت قلبى انسان در عبادت و در نتيجه توجّه كامل به مقام بندگى در آستانِ الهى است.آنكه نياز و عجز خود را مي داند و عظمت و كمال الهى را مى شناسد و در عبادت، خود را در برابر آن پيدا مى كند، در اين حالت قلب،« حضور» خداى بى همتا و آگاه را مي يابد و متناسب با اين حالت خاشع مي شود، نگاه افتاده مى گردد و توجّه از هر چيز ديگر بريده و به معبود متوجّه مى شود.
اگر ركوع و سجود و قرائت و تسبيح را جسم نماز بدانيم حضور قلب و توجه دروني به حقيقت نماز و كسي كه با او راز و نياز مي كنيم روح نماز است. خشوع نيز در واقع چيزي جز حضور قلب توأم با تواضع و ادب و احترام نيست از همين روست هنگامي كه از رسول خدا ( صل الله عليه و آله ) چنين سوال مي كنند كه« خشوع چيست؟» مي فرمايد:« التَّوَاضُعُ فِي الصَّلَاةِ وَ أَنْ يُقْبِلَ الْعَبْدُ بِقَلْبِهِ كُلِّهِ عَلَى رَبِّهِ عَزَّ وَ جَل» ؛« فروتني و خاكساري در نماز و اينكه بنده با تمام قلبش به سوي خدا برود....»
گر چه حضور قلب از شرايط صحت نماز نيست؛ يعني با نبودن حضور قلب نماز باطل نمي شود و از لحاظ فقهي اشكالي ندارد. و ليكن چنين نمازي، عملي بر روح و بي فضيلت و غير مقبول است، يعني بالا نمي رود و اثر معراجي خود را از دست مي دهد و ثمره آن از دست دادن تمامي فوائدي سات كه در آيات و روايات، براي نماز ذكر شده، وچه بسا در مواردي موجب دوري از خدا نيز بشود.
احاديث فراواني وارد شده كه همه بر اين مطلب تصريح مي نمايد ميزان قبولي نماز، بستگي به ميزان حضور قلب در نماز دارد و به تناسب وجود حضور قلب، نماز مورد قبول واقع مي شود. امام صادق ـ عليه السلام ـ مي‌فرمايد:
«اَن العبدَ ليُرفعُ لهُ مِن صلاتهِ نصفُها او ثلُثها او ربعُها او خمسُها و ما يرفعُ لهُ الّا ما اقبلَ عليهِ بقلبهِ» ؛« همانا از نماز انسان، نصفش، ثلثش، ربعش يا خمسش بالا برده مي شود و آن مقداري از نماز كه توجّه قلبي داشته باشد بالا برده مي شود.»
البته بیان آنچه گفته شد به این معنا نیست که تصور كنيم، تحصيل حضور قلب از امور مُحال است و از كسب آن، نااميد شويم و به يك عبادت صوري و ظاهري اكتفاء كنيم. زیرا ممکن است اين نااميدي، از فريب شیطان نشأت گرفته باشد، به اين معنا كه براي فرار از نماز با حضور قلب، دايماً مشكل بودن آن را بهانه اي براي ترك نماز، قرار دهيم.
1395/9/13 ساعت 19:53
کد : 114
لینک مطلب

■ اگر نمازمان را با حواس پرتي و بدون حضور قلب خوانديم آيا براي جبران آن مي توانيم نماز را تكرار نمائيم؟

براي جبران حواس پرتي و عدم حضور قلب در نماز نيازي به تكرار نماز نيست بلكه از سوي معصومين عليهم السلام راه حل هاي ديگري در اين خصوص معرفي شده تا انسان بتواند نواقص نماز خود را بوسيله آنها جبران نمايد. راه حل اول: خواندن نوافل يكي از اين راه حل ها ك ...

■ چگونه حال و حوصله و توان انجام يك نماز مستحب 50 يا100 ركعتي را كسب كنم و حال آنكه حتي حال و حوصله 2ركعت آن را هم نداريم؟!

قبل از پاسخگويي به سؤال بايد بگوئيم كه در اسلام آنگونه كه در سوال آمده يك نماز 50 يا 100 ركعتي نداريم بلكه تمامي نمازهاي مستحبي به غير از موارد انگشت شماري كه چهار ركعتي و يا يك ركعتي مي باشند، مابقي دو ركعتي هستند و اگر هم گفته مي شود مثلا نماز شب ...

■ همين طور كه مي دانيد نماز اول وقت فضيلت بسياري دارد. حال مي خواستم بپرسم كه اگر به دلائلي نتوان نماز را اول وقت خواند، چه كاري مي توان انجام داد تا جبران ديركرد آن باشد؟( در جايي خواندم كه يكي از بزرگان براي ديركرد نماز صدقه مي دادند.)

در روايات اسلامي در اين مورد چيزي بيان نشده است و اقدام برخي از بزرگان مبني بر نذر نمودن جهت پرداخت صدقه در صورت به تاخير افتادن نمازشان از اول وقت و يا محروم كردن خود از برخي امور مورد علاقه شان، همه و همه در جهت تربيت و تنبيه نفس براي جلوگيري از تك ...
درباره ما
با توجه به نیازهای روزافزونِ ستاد و فعالان ترویج اقامۀ نماز، به محتوای به‌روز و کاربردی، مربّی مختصص و محصولات جذاب و اثرگذار، ضرورتِ وجود مرکز تخصصی در این حوزه نمایان بود؛ به همین دلیل، «مرکز تخصصی نماز» در سال 1389 در دلِ «ستاد اقامۀ نماز» شکل گرفت؛ به‌ویژه با پی‌گیری‌های قائم‌مقام وقتِ حجت الاسلام و المسلمین قرائتی ...
ارتباط با ما
مدیریت مرکز:02537841860
روابط عمومی:02537740732
آموزش:02537733090
تبلیغ و ارتباطات: 02537740930
پژوهش و مطالعات راهبردی: 02537841861
تولید محصولات: 02537841862
آدرس: قم، خیابان شهدا (صفائیه)، کوچۀ 22 (آمار)، ساختمان ستاد اقامۀ نماز، طبقۀ اول.
پیوند ها
x
پیشخوان
ورود به سیستم
لینک های دسترسی:
کتابخانه دیجیتالدانش پژوهانره‌توشه مبلغانسایت نوجوانآموزش مجازی نمازشبکه مجازی نمازسامانه اعزاممقالات خارجیباشگاه ایده پردازیفراخوان های نماز